ΤτΕ: Κέρδη 2,6 δισ. για τις τράπεζες στο εξάμηνο – Καμπανάκι για γεωπολιτικούς κινδύνους και ΑΙ

Ισχυρή κερδοφορία, ικανοποιητική κεφαλαιακή επάρκεια και ανθεκτικότητα απέναντι σε ενδεχόμενες αναταράξεις εξακολουθούν να χαρακτηρίζουν το ελληνικό τραπεζικό σύστημα, σύμφωνα με την Έκθεση Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας της Τράπεζας της Ελλάδος για τον Οκτώβριο του 2026.

Ωστόσο, η ΤτΕ κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για τις προκλήσεις που διαμορφώνονται στο διεθνές περιβάλλον, επισημαίνοντας ότι οι γεωπολιτικές εντάσεις, η άνοδος των τιμών της ενέργειας, οι πιθανές αναταράξεις στις αγορές κεφαλαίων και η ραγδαία ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης συνιστούν πηγές κινδύνου για τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της έκθεσης, που δημοσιοποιήθηκε την Πέμπτη 22 Οκτωβρίου, οι ελληνικοί τραπεζικοί όμιλοι κατέγραψαν το πρώτο εξάμηνο του 2026 κέρδη μετά από φόρους και διακοπτόμενες δραστηριότητες ύψους 2,6 δισ. ευρώ, σημειώνοντας αύξηση 3,8% σε σύγκριση με το αντίστοιχο διάστημα του 2025.

Καθοριστική συμβολή στη διατήρηση της θετικής πορείας είχαν τα έσοδα από τις βασικές τραπεζικές δραστηριότητες, δηλαδή τα καθαρά έσοδα από τόκους και προμήθειες, τα οποία ενισχύθηκαν κατά 8,3% σε ετήσια βάση. Αντίθετα, αρνητικά στην κερδοφορία επέδρασαν η υποχώρηση των εσόδων από χρηματοοικονομικές πράξεις και η αύξηση των λειτουργικών δαπανών.

Υποχώρηση των κεφαλαιακών δεικτών

Παρά τη διατήρηση της ισχυρής χρηματοοικονομικής τους θέσης, οι ελληνικές τράπεζες εμφάνισαν υποχώρηση στους βασικούς δείκτες κεφαλαιακής επάρκειας κατά το πρώτο εξάμηνο του έτους.

Ειδικότερα, ο Δείκτης Κεφαλαίου Κοινών Μετοχών της Κατηγορίας 1 (CET1), σε ενοποιημένη βάση, διαμορφώθηκε στο 14,8% τον Ιούνιο του 2026, έναντι 15,4% στο τέλος του 2025.

Παράλληλα, ο Συνολικός Δείκτης Κεφαλαίου (TCR) υποχώρησε οριακά στο 19,6%, από 19,8% τον Δεκέμβριο του προηγούμενου έτους.

Η Τράπεζα της Ελλάδος αξιολογεί πάντως ως ικανοποιητικό το επίπεδο κεφαλαιακής επάρκειας των τραπεζικών ομίλων, εκτιμώντας ότι η χρηματοοικονομική τους ευρωστία ενισχύει τη δυνατότητά τους να απορροφούν ενδεχόμενους κραδασμούς και να συνεχίσουν τη χρηματοδότηση της πραγματικής οικονομίας.

Οριακή επιδείνωση στα «κόκκινα» δάνεια

Μικρή επιδείνωση καταγράφηκε και στην ποιότητα του δανειακού χαρτοφυλακίου των πιστωτικών ιδρυμάτων.

Ο λόγος των μη εξυπηρετούμενων δανείων (ΜΕΔ) προς το σύνολο των δανείων, σε ατομική βάση, αυξήθηκε στο 3,4% τον Ιούνιο του 2026, από 3,3% τον Δεκέμβριο του 2025.

Παρότι η μεταβολή είναι περιορισμένη, αποτελεί μία ένδειξη που χρήζει παρακολούθησης, ιδιαίτερα σε ένα διεθνές περιβάλλον αυξημένης αβεβαιότητας.

Η εικόνα αυτή αποτυπώνει τη βασική πρόκληση για το εγχώριο τραπεζικό σύστημα: να διατηρήσει την κερδοφορία και την ανθεκτικότητά του, περιορίζοντας ταυτόχρονα τους κινδύνους που μπορούν να επηρεάσουν την ποιότητα των δανείων και την κεφαλαιακή του βάση.

Οι τέσσερις βασικοί κίνδυνοι για τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα

Ιδιαίτερη έμφαση δίνει η Τράπεζα της Ελλάδος στους εξωτερικούς παράγοντες που θα μπορούσαν να προκαλέσουν αναταράξεις στο χρηματοπιστωτικό σύστημα.

Στην πρώτη γραμμή βρίσκονται οι γεωπολιτικές εντάσεις, που εξακολουθούν να δημιουργούν αβεβαιότητα για τις οικονομικές προοπτικές, καθώς και η άνοδος των διεθνών τιμών των ενεργειακών προϊόντων.

Επιπλέον, η ΤτΕ επισημαίνει το ενδεχόμενο μιας απότομης ανατιμολόγησης των περιουσιακών στοιχείων στις διεθνείς κεφαλαιαγορές, εξέλιξη που θα μπορούσε να επηρεάσει τη σταθερότητα του χρηματοπιστωτικού περιβάλλοντος.

Στους κινδύνους προστίθεται πλέον και η ταχεία ανάπτυξη των προηγμένων μοντέλων τεχνητής νοημοσύνης (frontier AI models), γεγονός που αναδεικνύει τις νέες προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι εποπτικές αρχές και τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα.

Τεχνητή νοημοσύνη και ευρωπαϊκή εποπτεία στο επίκεντρο

Η έκθεση περιλαμβάνει δύο ειδικά θέματα, τα οποία εστιάζουν στις αλλαγές που συντελούνται στο ευρωπαϊκό τραπεζικό και κανονιστικό περιβάλλον.

Το πρώτο αφορά την ανταγωνιστικότητα του ευρωπαϊκού τραπεζικού τομέα και παρουσιάζει τις βασικές κατευθύνσεις της ανακοίνωσης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής της 17ης Ιουλίου 2026. Στο επίκεντρο βρίσκονται οι προκλήσεις του υφιστάμενου ευρωπαϊκού πλαισίου τραπεζικής εποπτείας και οι προτεινόμενες κατευθύνσεις πολιτικής για την αντιμετώπισή τους.

Το δεύτερο ειδικό θέμα επικεντρώνεται στην εποπτεία της τεχνητής νοημοσύνης στον χρηματοπιστωτικό τομέα.

Η Τράπεζα της Ελλάδος αναδεικνύει δύο διακριτούς αλλά συμπληρωματικούς πυλώνες: τον ευρωπαϊκό Κανονισμό για την Τεχνητή Νοημοσύνη (AI Act) και το υφιστάμενο πλαίσιο προληπτικής εποπτείας, το οποίο εμπλουτίζεται με εξειδικευμένες εποπτικές προσδοκίες για τη χρήση της νέας τεχνολογίας από τις χρηματοπιστωτικές οντότητες.

Η συγκεκριμένη προσέγγιση υπογραμμίζει τη σημασία της προσαρμογής των τραπεζών στις τεχνολογικές εξελίξεις, με παράλληλη διασφάλιση της αποτελεσματικής διαχείρισης των αναδυόμενων κινδύνων.

ΤτΕ: Δεν υπάρχουν περιθώρια εφησυχασμού

Παρά την εν γένει θετική εικόνα του τραπεζικού συστήματος, η Τράπεζα της Ελλάδος προειδοποιεί ότι οι προκλήσεις παραμένουν σημαντικές.

Η εύρωστη χρηματοοικονομική θέση των ελληνικών τραπεζών δημιουργεί, σύμφωνα με την έκθεση, τις προϋποθέσεις για τη συνέχιση της χρηματοδότησης των επενδύσεων και της διατηρήσιμης οικονομικής ανάπτυξης μέσω της χορήγησης νέων πιστώσεων.

Ωστόσο, η διατήρηση αυτής της δυναμικής προϋποθέτει συνεχή ενίσχυση της ανθεκτικότητας των τραπεζών και επενδύσεις στον ψηφιακό τους μετασχηματισμό.