Volkswagen: Το σχέδιο Blume για μια πιο «λιτή» VW σκοντάφτει στο βέτο της Κάτω Σαξονίας

Η Volkswagen έχει ήδη κάνει ένα μεγάλο βήμα προς τη μεγαλύτερη αναδιάρθρωση της σύγχρονης ιστορίας της. Το εποπτικό συμβούλιο ενέκρινε ομόφωνα το «Future Plan 2030» του Oliver Blume, όμως η συμφωνία δεν σημαίνει ότι έχουν λυθεί όλες οι διαφωνίες γύρω από το μέλλον του μεγαλύτερου αυτοκινητοβιομηχανικού ομίλου της Ευρώπης.

Το Future Plan μεταξύ άλλων προβλέπει προσαρμογή του εργατικού δυναμικού κατά περίπου 50.000 θέσεις παγκοσμίως, συμπεριλαμβανομένων διοικητικών θέσεων. Οι περικοπές αυτές έρχονται να προστεθούν στα προγράμματα μείωσης προσωπικού που είχαν ήδη συμφωνηθεί τα προηγούμενα χρόνια, με αποτέλεσμα η συνολική συρρίκνωση του εργατικού δυναμικού να μπορεί να ξεπεράσει τις 100.000 θέσεις.

Το ζήτημα είναι ιδιαίτερα ευαίσθητο στη Γερμανία. Εργοστάσια όπως εκείνα στο Emden, το Zwickau, το Hannover και το Neckarsulm βρίσκονται στο επίκεντρο της συζήτησης για την αξιοποίηση της παραγωγικής δυναμικότητας μετά το 2030. Το σχέδιο που εγκρίθηκε δεν ισοδυναμεί με άμεση απόφαση κλεισίματος των συγκεκριμένων μονάδων, αλλά αφήνει ανοιχτό το ερώτημα για το τι θα παράγουν τα επόμενα χρόνια.

Εδώ βρίσκεται η ιδιαιτερότητα της Volkswagen. Η Κάτω Σαξονία κατέχει περίπου το 20% των δικαιωμάτων ψήφου της εταιρείας και διαθέτει δύο θέσεις στο εποπτικό συμβούλιο. Η Porsche SE, μέσω της οποίας οι οικογένειες Porsche και Piëch ελέγχουν τη συμμετοχή τους, διαθέτει πάνω από το 53% των δικαιωμάτων ψήφου.

Ωστόσο, ο ειδικός «νόμος Volkswagen» προβλέπει ότι ορισμένες κρίσιμες αποφάσεις χρειάζονται πλειοψηφία άνω του 80%. Αυτό σημαίνει ότι το ποσοστό της Κάτω Σαξονίας της δίνει στην πράξη δυνατότητα να μπλοκάρει στρατηγικές αποφάσεις.

Το ζήτημα γίνεται ακόμη πιο περίπλοκο επειδή οι εκπρόσωποι των εργαζομένων κατέχουν τις μισές θέσεις στο 20μελές εποπτικό συμβούλιο. Σε πολλές περιπτώσεις, εργαζόμενοι και κρατίδιο έχουν κινηθεί στην ίδια κατεύθυνση, δημιουργώντας ένα ιδιαίτερα ισχυρό αντίβαρο απέναντι στη διοίκηση.

Η μεγαλύτερη πολιτική σύγκρουση προκαλείται από την ιδέα να αποκτήσουν μεγαλύτερη νομική και λειτουργική αυτονομία η βασική μάρκα Volkswagen και οι δραστηριότητες εξαρτημάτων. Μια τέτοια κίνηση θα μπορούσε να διευκολύνει τη διοίκηση να λαμβάνει αποφάσεις ταχύτερα και να περιορίσει ορισμένα από τα θεσμικά εμπόδια που υπάρχουν σήμερα. Για την Κάτω Σαξονία και τα συνδικάτα, όμως, κάτι τέτοιο εγείρει το ερώτημα εάν θα αποδυναμωνόταν η επιρροή που τους παρέχει σήμερα η εταιρική και νομική δομή της Volkswagen.

Αυτός ήταν και ένας από τους λόγους για τους οποίους η συγκεκριμένη πτυχή της αναδιάρθρωσης μετατέθηκε για αργότερα. Η αναβολή βοήθησε να επιτευχθεί ο συμβιβασμός που οδήγησε στην ομόφωνη έγκριση του Future Plan 2030 στις αρχές Σεπτεμβρίου.

Με άλλα λόγια, ο Blume πήρε το «πράσινο φως» για το μεγαλύτερο μέρος της οικονομικής αναδιάρθρωσης, αλλά όχι μια λευκή επιταγή για να αλλάξει κατά βούληση την ισορροπία εξουσίας μέσα στον όμιλο.