WSJ: Ερωτήματα για τις ενεργειακές συμφωνίες της Atlantic μετά την αποχώρηση Γκιλφόϊλ και τι απαντά η Aktor

Μετά την αποπομπή από τον Λευκό Οίκο της πρέσβειρας των ΗΠΑ στην Αθήνα, Κίμπερλι Γκιλφόιλ η Wall Street Journal δημοσιεύει άρθρο για τις ενεργειακές συμφωνίες της Atlantic SEE LNG Trade, δηλαδή της κοινοπραξίας του ομίλου Aktor με τη ΔΕΠΑ Εμπορίας.Το δημοσίευμα αναδεικνύει ερωτήματα για την πορεία συμφωνιών που προωθήθηκαν με την ενεργό διπλωματική υποστήριξη της πρώην πρέσβεως των ΗΠΑ, καταγράφοντας διαφορετικές εκτιμήσεις μεταξύ των ξένων αντισυμβαλλομένων και της ελληνικής επιχειρηματικής πλευράς.

Σύμφωνα με την αμερικανική εφημερίδα, η Γκιλφόϊλ διαδραμάτισε πρωταγωνιστικό ρόλο στην προσπάθεια προώθησης αμερικανικού φυσικού αερίου σε χώρες της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, με βασικό επιχειρηματικό όχημα την Atlantic, στην οποία ο όμιλος Aktor συμμετέχει με 60% και η ΔΕΠΑ Εμπορίας με 40%.

Μέσα σε διάστημα λίγων μηνών, περίπου έξι χώρες, μεταξύ των οποίων η Αλβανία, η Ρουμανία και η Ουκρανία, προχώρησαν στην υπογραφή μνημονίων συνεργασίας ή άλλων συμφωνιών και δηλώσεων πρόθεσης για την προμήθεια αμερικανικού LNG. Οι κινήσεις αυτές εντάσσονταν στη στρατηγική ενίσχυσης του Κάθετου Διαδρόμου φυσικού αερίου, με την Ελλάδα να αναλαμβάνει ρόλο διαμετακομιστικού κόμβου προς την Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη.

Το υπουργείο Ενέργειας της Αλβανίας δήλωσε στην εφημερίδα ότι δεν έχει ακόμη πειστεί πλήρως για την οικονομική βιωσιμότητα της συμφωνίας και αναμένει την ολοκλήρωση μελέτης σκοπιμότητας. Πρόκειται για μια αγορά στην οποία η πλευρά της Aktor έχει ανακοινώσει εικοσαετή συμφωνία προμήθειας φυσικού αερίου, συνολικής αξίας περίπου 6 δισ. δολαρίων.

Στην περίπτωση της Ουκρανίας, η κρατική ενεργειακή εταιρεία Naftogaz δήλωσε στη WSJ ότι έχει διακόψει τις διαπραγματεύσεις της. Η εξέλιξη αυτή αφορά τις υπό συζήτηση συμφωνίες και δεν αναιρεί την προηγούμενη εμπορική συνεργασία των δύο πλευρών, στο πλαίσιο της οποίας η Atlantic είχε ήδη προχωρήσει στην πρώτη προμήθεια αμερικανικού LNG προς την ουκρανική αγορά.

Αντίστοιχα, η ρουμανική Transgaz ανέφερε ότι το μνημόνιο κατανόησης που είχε υπογραφεί έχει πλέον λήξει, δημιουργώντας πρόσθετα ερωτήματα για το χρονοδιάγραμμα ανάπτυξης των συνεργασιών στην ευρύτερη περιοχή.

Η απάντηση της Aktor

Η πλευρά του ομίλου Aktor παρουσιάζει διαφορετική εικόνα για την εξέλιξη των ενεργειακών συμφωνιών. Σύμφωνα με όσα δήλωσαν οι νομικοί εκπρόσωποι του ομίλου στη WSJ, η εικοσαετής συμφωνία για την προμήθεια φυσικού αερίου στην Αλβανία είναι νομικά δεσμευτική για τα συμβαλλόμενα μέρη και υπόκειται σε διεθνή διαιτησία.

Παράλληλα, η εταιρεία υποστηρίζει ότι συνεχίζονται οι διαπραγματεύσεις με την Ουκρανία για συμβάσεις άμεσης παράδοσης φυσικού αερίου (spot), ενώ εκτιμά ότι θα συνεχιστούν και οι συζητήσεις με τη Ρουμανία.

Οι τοποθετήσεις αυτές αναδεικνύουν τη διαφορετική αποτίμηση της κατάστασης από τις εμπλεκόμενες πλευρές, χωρίς να τεκμηριώνουν από μόνες τους ακύρωση των συμφωνιών ή οριστική εγκατάλειψη του επιχειρηματικού σχεδιασμού της Atlantic.

Η WSJ συνδέει την προώθηση των συμφωνιών με τη δραστηριότητα της Γκίλφοϊλ στα Βαλκάνια και με τη στενή συνεργασία της με στελέχη και εκπροσώπους του ομίλου Aktor. Η εφημερίδα έχει αναφερθεί ειδικότερα στον επικεφαλής της Aktor Αλέξανδρο Εξάρχου και στην παρουσία του λομπίστα Χρήστου Μαραφάτσου σε διπλωματικές επαφές της πρώην πρέσβεως, θέτοντας ερωτήματα για τη σχέση ανάμεσα στην άσκηση αμερικανικής ενεργειακής διπλωματίας και την προώθηση συγκεκριμένων ιδιωτικών επιχειρηματικών συμφερόντων. Η Γκίλφοϊλ έχει απορρίψει τις καταγγελίες σε βάρος της.