Νορβηγία: «Φρένο» στα data centers λόγω υπερφόρτωσης του ηλεκτρικού δικτύου

Η Νορβηγία βάζει προσωρινό «φρένο» στην ανεξέλεγκτη ανάπτυξη των data centers, αναστέλλοντας την υποβολή νέων αιτήσεων για σύνδεση στο ηλεκτρικό δίκτυο, καθώς η ραγδαία επέκταση των υποδομών τεχνητής νοημοσύνης δημιουργεί αυξανόμενες πιέσεις στην ενεργειακή επάρκεια της χώρας.

Όπως ανακοίνωσε τη Δευτέρα ο διαχειριστής του δικτύου Statnett AS, η αναστολή εντάσσεται σε μια ευρύτερη προσπάθεια επαναξιολόγησης της διαθέσιμης ηλεκτρικής ισχύος και αναμένεται να αρθεί το αργότερο την 1η Αυγούστου 2027.

Η απόφαση έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία οι τεχνολογικοί κολοσσοί επενδύουν εκατοντάδες δισεκατομμύρια δολάρια στην κατασκευή κέντρων δεδομένων, προκειμένου να υποστηρίξουν την εκπαίδευση και τη λειτουργία προηγμένων συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης. Ωστόσο, η εκρηκτική αύξηση της ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας προκαλεί ολοένα μεγαλύτερο προβληματισμό, τόσο για την αντοχή των δικτύων όσο και για τις επιπτώσεις στις τοπικές κοινωνίες και στο ενεργειακό κόστος.

Προτεραιότητα στα data centers με κοινωνικό όφελος

Η νορβηγική κυβέρνηση ξεκαθαρίζει ότι δεν επιδιώκει να αποθαρρύνει συνολικά τις επενδύσεις στον κλάδο, αλλά να διαμορφώσει αυστηρότερα κριτήρια για την ανάπτυξή του.

«Θέλουμε κέντρα δεδομένων στη Νορβηγία, αλλά δεν μπορούμε να έχουμε κάθε είδους κέντρα δεδομένων», δήλωσε ο υπουργός Ψηφιοποίησης, Torgeir Micaelsen, τονίζοντας ότι προτεραιότητα πρέπει να δοθεί σε υποδομές που προσφέρουν ουσιαστικό κοινωνικό όφελος.

Τα μεγέθη αποτυπώνουν την κλίμακα της πρόκλησης. Σύμφωνα με τη Statnett, τα ήδη συνδεδεμένα κέντρα δεδομένων αντιστοιχούν σε ισχύ 800 MW, ενώ έχουν δεσμευτεί επιπλέον 4.200 MW. Παράλληλα, αιτήματα συνολικής ισχύος 9.100 MW βρίσκονται σε αναμονή για διαθέσιμη χωρητικότητα, ενώ έχουν υποβληθεί πρόσθετα αιτήματα για 18.000 MW.

Για λόγους σύγκρισης, η μέγιστη κατανάλωση ηλεκτρικής ισχύος στη Νορβηγία ξεπερνά ελαφρώς τα 25.000 MW, γεγονός που αναδεικνύει τη δυνητική πίεση που μπορεί να ασκήσει ο κλάδος στο ενεργειακό σύστημα.

Την ίδια ώρα, ερωτήματα εγείρονται και για το πραγματικό οικονομικό αποτύπωμα των επενδύσεων. Πρόσφατη έκθεση του Νορβηγικού Συμβουλίου Τεχνολογίας επισημαίνει ότι τα data centers δημιουργούν περιορισμένο αριθμό μόνιμων θέσεων εργασίας μετά την ολοκλήρωση της κατασκευής τους, ενώ το 90% ανήκει σε ξένες εταιρείες.

Η συζήτηση στη Νορβηγία αναδεικνύει ένα ευρύτερο δίλημμα που αντιμετωπίζουν ολοένα περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες: πώς θα υποστηρίξουν την ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης χωρίς να επιβαρύνουν δυσανάλογα τις ενεργειακές υποδομές και χωρίς να παραχωρούν πολύτιμη ηλεκτρική ισχύ σε δραστηριότητες με περιορισμένη προστιθέμενη αξία για την εγχώρια οικονομία.