ΣΦΕΕ: Επενδυτικό περιβάλλον δύο ταχυτήτων για τη φαρμακοβιομηχανία στην Ελλάδα

Για ένα επενδυτικό περιβάλλον στην Ελλάδα με δύο όψεις, αναφορικά με την κατασκευή μονάδων από εγχώριες και διεθνείς επιχειρήσεις, μίλησε στο Financial Report ο Πρόεδρος του Συνδέσμου Φαρμακευτικών Επιχειρήσεων Ελλάδος (ΣΦΕΕ) Ολύμπιος Παπαδημητρίου, στο περιθώριο του 3ου συνεδρίου του Συνδέσμου, ο οποίος, επίσης, έκανε λόγο για μικρό, αλλά, σημαντικό – αν προστεθεί στο ήδη υπάρχον αρνητικό περιβάλλον-αποτύπωμα της Μεσανατολικής κρίσης στον κλάδο, κυρίως μέσα από τις αυξήσεις στο λειτουργικό κόστος.

«Αυτή τη στιγμή βλέπουμε μια έντονη δραστηριοποίηση από τις ελληνικές φαρμακευτικές επιχειρήσεις, η οποία γίνεται με την υποστήριξη των προγραμμάτων συμψηφισμού clawback με επενδύσεις, μέσω των οποίων κατασκευάζουν κάποιες παραγωγικές μονάδες. Είναι κάτι το οποίο εύχομαι να έχει καλή έκβαση, ωστόσο, αυτό που έχω να πω ότι είναι λίγο πληθωριστικό καθώς γίνονται πολλά και ένα ερώτημα που τίθεται είναι τελικά πόσο βιώσιμες είναι όλες αυτές οι μονάδες που μαθαίνουμε ότι δημιουργούνται. Από την άλλη πλευρά, βλέπουμε ότι οι επενδύσεις των διεθνών φαρμακευτικών εταιρειών που δραστηριοποιούνται στη χώρα μας εστιάζουν στο κομμάτι των κλινικών μελετών, διότι δεν είναι εύκολο να ληφθεί μια απόφαση να κατασκευαστεί μια μονάδα με τη σφραγίδα μιας ξένης φαρμακευτικής στην Ελλάδα. Η επένδυση της Pfizer που έγινε τα προηγούμενα χρόνια είναι μια εξαίρεση» επισήμανε ο Πρόεδρος του ΣΦΕΕ.

Προσθέτει, δε, ότι δεν είναι ιδιαίτερα φιλικό το περιβάλλον για τις επενδύσεις διεθνών εταιρειών τόσο λόγω υψηλής φορολόγησης, ενώ επισημαίνει ότι η παραγωγή και η διάθεση των φαρμάκων διέπεται και από γεωστρατηγικούς κανόνες. Είναι σημαντικό, δηλαδή, για μια εταιρεία να μελετήσει σωστά το πού θα ιδρύσει ένα εργοστάσιο, έτσι ώστε να μπορεί να συνδεθεί και με τις χώρες που κυρίως δραστηριοποιείται. «Δεν έχει νόημα να κάνεις ένα εργοστάσιο στην Ελλάδα, αν κυρίως στοχεύεις π.χ. στη Νότια Αμερική» υποστηρίζει ο κ. Παπαδημητρίου. «Η χώρα μας δεν παρέχει κάποιο φορολογικό προνόμιο όπως άλλες, αλλά ούτε και επαρκή τεχνογνωσία, καθώς απουσιάζουν τα πολύ εξειδικευμένα στελέχη παραγωγής, όχι επειδή δεν υπάρχουν ικανά στελέχη, αλλά επειδή δεν υφίστανται τέτοιας υψηλής ποιότητας μονάδες για να μπορούν να εκπαιδευτούν. Γίνονται κάποιες προσπάθειες, αλλά ακόμα είναι νωρίς να πούμε πως θα εξελιχθούν». Ωστόσο, όπως συμπληρώνει, οι κλινικές μελέτες είναι ένας κλάδος που μπορεί να αναπτυχθεί περαιτέρω και να αποδώσει και ζητούνται διακαώς κίνητρα, καθώς είναι μια δραστηριότητα που αποδίδει άμεσα για όλες τις εμπλεκόμενες πλευρές. Δημιουργούνται, επίσης, θέσεις εργασίας, δεν έχουν όμως γίνει βήματα όσον αφορά την κινητροδότηση, καθώς πρόκειται για έναν τομέα πολύ ανταγωνιστικό.

Αύξηση λειτουργικού κόστους λόγω Μεσανατολικού, ανοιχτό το ενδεχόμενο για αυξήσεις στα ΜΗΣΥΦΑ

Για τον κ. Παπαδημητρίου, η Μεσανατολική κρίση θα απασχολήσει την ευρύτερη αγορά, αλλά και ειδικότερα τον κλάδο της φαρμακοβιομηχανίας για σημαντικό χρονικό διάστημα: «Είναι γεγονός ότι τα λειτουργικά μας κόστη αυξάνονται, ωστόσο δεν είμαι σε θέση να κάνω ισχυρές εκτιμήσεις, θα έλεγα ότι είναι μια αρνητική επίδραση που προστίθεται σε ένα ήδη επιβαρυμένο κλίμα. Αν συγκρίνει κανείς τις επιστροφές με την αύξηση του λειτουργικού κόστους, είναι μικρό το ποσό, είναι αμελητέο. Ωστόσο, λειτουργεί ενισχυτικά και διογκώνει μια άσχημα κατάσταση. Αυτό σημαίνει ότι έχει μια φαρμακοβιομηχανία το φορτίο των επιστροφών και πλέον σε αυτό προστίθεται και μια αύξηση στα λειτουργικά έξοδα από 1-4%, το οποίο προφανώς δεν έχει υπολογιστεί από την προηγούμενη χρονιά και όλο αυτό καλείται να το διαχειριστεί».

Σύμφωνα με τον ίδιο, θα πρέπει να καταστεί σαφές στο καταναλωτικό κοινό ότι αυτά τα πρόσθετα αυτά έξοδα δεν μπορούν να μετακυλίσθούν στα αποζημιούμενα φάρμακα, διότι οι τιμές τους καθορίζονται και παρακολουθούνται από το κράτος. Δεν μπορεί να γίνει καμία αλλαγή σε αυτές τις τιμές, εκτός αν το κράτος δώσει το ‘’πράσινο φως’’ κάτι το οποίο είναι εξαιρετικά σπάνιο να γίνει, αν συμβεί, θα γίνει για μια μικρή μειοψηφία.  Ωστόσο, σε σχέση με τα ΜΗΣΥΦΑ, υπάρχει πιθανότητα να τροποποιηθούν προς τα πάνω οι τιμές τους λόγω της υπάρχουσας κατάστασης. Εξάλλου, η θεσμοθέτηση των ελεύθερων τιμών στα ΜΗΣΥΦΑ είναι κάτι που καθιερώθηκε από τα μνημονιακά χρόνια, αφού τότε ήταν και μνημονιακό ζητούμενο από την Ευρώπη. Σε αυτή την περίπτωση, όπως τόνισε ο Πρόεδρος του ΣΦΕΕ, λειτουργεί το θέμα του ανταγωνισμού. Όμως, αυτό που ισχύει είναι ότι η συντριπτική πλειοψηφία της φαρμακευτικής δαπάνης είναι τα συνταγογραφούμενα φάρμακα, στα οποία οι τιμές είναι ελεγχόμενες και τα οποία αφορούν, κατά βάση, σοβαρότερα προβλήματα υγείας.

Δεν αποκλείεται η έλλειψη φαρμάκων, πρέπει να δούμε και την οικονομική διάσταση της υγείας ως κοινωνικού αγαθού

Την ίδια στιγμή, ο κ. Παπαδημητρίου έθιξε και την οκονομική διάσταση των φαρμακευτικών παροχών στη χώρα μας. «Tα ζητήματα των φαρμάκων στην Ελλάδα έχουν πολλές πτυχές, το πιο σημαντικό είναι το χρηματοδοτικό, ένα θέμα για το οποίο η πολιτεία δεν δείχνει διατεθειμένη να κάνει κάποια κίνηση και μένει να δούμε πώς θα εξελιχθεί αυτή η κατάσταση. Εμείς επιμένουμε ότι αυτή η τακτική θα οδηγήσει μεταγενέστερα σε προβλήματα πρόσβασης».

Σε ερώτηση του Financial Report αν αυτό σημαίνει έλλειψη κάποιων φαρμάκων, ανέφερε ότι «το να μιλήσουμε για έλλειψη είναι δύσκολη κουβέντα. Όταν κάτι δεν υπάρχει στην αγορά και γιαυτό δεν το φέρνεις στην Ελλάδα, δεν μπορείς να το χαρακτηρίσεις έλλειψη. Έλλειψη είναι όταν υπάρχει κάτι στην αγορά και ξαφνικά παύει να υπάρχει. Δεν μπορώ να αποκλείσω τίποτα. Όταν ζητούνται επιστροφές 80% και πλέον, πρέπει να καταλάβει κανείς ότι σε αυτό που λέμε συνέχεια ‘’η υγεία είναι κοινωνικό αγαθό”, υπάρχει και μια οικονομική διάσταση. Δεν μπορεί να φτάσουμε σε τέτοια επίπεδα επιστροφών και η πολιτεία να λέει «δεν ξέρω, αυτά τα ορίζουν οι γιατροί». Την ευθύνη των ιατρών την έχει η πολιτεία που τους δίνει και το δικαίωμα συνταγογράφησης. Αν δεν μπορεί να ανταπεξέλθει, ή θα πρέπει να πει στους γιατρούς ότι «αυτά που συνταγογραφείτε δεν είναι σωστά», ή θα πρέπει να τους ενημερώσει ότι δεν μπορεί να τα παρέχει. Η λογική της πολιτείας να φαίνεται προς στις φαρμακοβιομηχανίες ανήμπορη να πληρώσει, πρέπει να έχει και ένα όριο».