Τράπεζες: Αναιμικές μειώσεις στα επιτόκια δανείων, ψίχουλα στις καταθέσεις τον Σεπτέμβριο – «Φωτιά» τα καταναλωτικά

Μεγάλες αποκλίσεις ανάμεσα στις αποδόσεις που προσφέρουν οι τράπεζες στους καταθέτες και στα επιτόκια που χρεώνουν στους δανειολήπτες καταγράφουν τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος για τον Σεπτέμβριο του 2026, αποτυπώνοντας μια τραπεζική αγορά στην οποία το κόστος του χρήματος παραμένει ιδιαίτερα άνισο για αποταμιευτές και δανειολήπτες.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που δημοσιοποιήθηκαν τη Δευτέρα 2 Νοεμβρίου 2026, το μέσο σταθμισμένο επιτόκιο των νέων καταθέσεων αυξήθηκε οριακά στο 0,40%, από 0,37% τον Αύγουστο, ενώ το αντίστοιχο επιτόκιο των νέων δανείων μειώθηκε στο 4,76%, από 4,79%.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

ΕΚΤ: Ακριβότερα τα επιχειρηματικά δάνεια στην Ευρωζώνη – Στο 3,90% το επιτόκιο τον Σεπτέμβριο

Αύξηση του κόστους δανεισμού για τις επιχειρήσεις κατά 13 μονάδες βάσης - Τα στεγαστικά επιτόκια παρέμειναν σχεδόν αμετάβλητα στο 3,62%

Παρά τη μικρή αυτή σύγκλιση, το περιθώριο μεταξύ νέων καταθέσεων και δανείων διατηρήθηκε σε υψηλό επίπεδο, στις 4,36 εκατοστιαίες μονάδες, έναντι 4,42 μονάδων τον προηγούμενο μήνα.

Ακόμη πιο χαρακτηριστική είναι η εικόνα στα υφιστάμενα υπόλοιπα. Το μέσο επιτόκιο των καταθέσεων διαμορφώθηκε μόλις στο 0,39%, ενώ εκείνο των δανείων αυξήθηκε στο 4,92%. Ως αποτέλεσμα, το επιτοκιακό περιθώριο διευρύνθηκε στις 4,53 εκατοστιαίες μονάδες, από 4,47 τον Αύγουστο.

Η εξέλιξη αυτή αναδεικνύει τη μεγάλη απόσταση ανάμεσα στην αμοιβή της αποταμίευσης και στην επιβάρυνση του δανεισμού, με την πίεση να είναι ιδιαίτερα αισθητή σε καταναλωτικά δάνεια, επαγγελματικές χρηματοδοτήσεις και στεγαστικά κυμαινόμενου επιτοκίου.

Καταθέσεις: Στο 0,03% η απόδοση για τα νοικοκυριά

Σχεδόν μηδενική παραμένει η απόδοση των καταθέσεων μίας ημέρας για τα νοικοκυριά, καθώς το μέσο επιτόκιο διατηρήθηκε αμετάβλητο στο 0,03% και τον Σεπτέμβριο.

Πρακτικά, για κάθε 10.000 ευρώ που διατηρεί ένας αποταμιευτής σε μια τέτοια κατάθεση, η ετήσια απόδοση με αυτό το επιτόκιο αντιστοιχεί σε μόλις 3 ευρώ, πριν από τη φορολόγηση των τόκων.

Αντίστοιχα, το μέσο επιτόκιο καταθέσεων μίας ημέρας των επιχειρήσεων διαμορφώθηκε στο 0,24%, από 0,23% τον Αύγουστο, παραμένοντας επίσης σε ιδιαίτερα χαμηλά επίπεδα.

Καλύτερη είναι η εικόνα στις προθεσμιακές καταθέσεις, όπου καταγράφονται αυξήσεις. Το μέσο επιτόκιο των νέων καταθέσεων με συμφωνημένη διάρκεια έως ένα έτος από νοικοκυριά αυξήθηκε κατά 11 μονάδες βάσης, στο 1,28%, από 1,17%.

Για τις επιχειρήσεις, το αντίστοιχο επιτόκιο ενισχύθηκε κατά 19 μονάδες βάσης, φθάνοντας στο 2,16%, από 1,97%.

Η διαφορά μεταξύ νοικοκυριών και επιχειρήσεων είναι αξιοσημείωτη, καθώς οι επιχειρηματικές προθεσμιακές καταθέσεις εξασφαλίζουν, κατά μέσο όρο, υψηλότερη απόδοση κατά 0,88 εκατοστιαίες μονάδες σε σχέση με τις αντίστοιχες καταθέσεις των νοικοκυριών.

Παρά τις επιμέρους αυξήσεις, η συνολική εικόνα παραμένει αυτή των χαμηλών αποδόσεων για την πλειονότητα των καταθέσεων.

Καταναλωτικά δάνεια: Επιτόκια έως 14,61% και νέα επιβάρυνση

Ιδιαίτερα ακριβός εξακολουθεί να είναι ο καταναλωτικός δανεισμός, με τα επιτόκια να κινούνται σε διψήφια επίπεδα.

Το μέσο επιτόκιο των καταναλωτικών δανείων χωρίς καθορισμένη διάρκεια, κατηγορία στην οποία περιλαμβάνονται οι πιστωτικές κάρτες, τα ανοικτά δάνεια και οι υπεραναλήψεις από τρεχούμενους λογαριασμούς, διαμορφώθηκε στο 14,61%, έναντι 14,59% τον Αύγουστο.

Η συγκεκριμένη κατηγορία παραμένει μία από τις ακριβότερες μορφές τραπεζικής χρηματοδότησης, με ιδιαίτερα υψηλό κόστος για όσους προσφεύγουν σε πιστωτικές διευκολύνσεις προκειμένου να καλύψουν καταναλωτικές ανάγκες ή έκτακτες υποχρεώσεις.

Σημαντικότερη ήταν η άνοδος στα νέα καταναλωτικά δάνεια με συγκεκριμένη διάρκεια και κυμαινόμενο επιτόκιο.

Το μέσο επιτόκιό τους αυξήθηκε κατά 49 μονάδες βάσης μέσα σε έναν μήνα, φθάνοντας στο 10,38%, από 9,89% τον Αύγουστο.

Πρόκειται για μία από τις μεγαλύτερες μηνιαίες αυξήσεις που καταγράφονται στις επιμέρους κατηγορίες νέων δανείων, επιβεβαιώνοντας ότι η οριακή μείωση του συνολικού μέσου επιτοκίου δανεισμού δεν μεταφράζεται σε φθηνότερη χρηματοδότηση για όλους τους δανειολήπτες.

Στεγαστικά δάνεια: Ακριβότερος ο νέος δανεισμός για αγορά κατοικίας

Ανοδική πορεία ακολούθησαν και τα επιτόκια των νέων στεγαστικών δανείων με κυμαινόμενο επιτόκιο.

Συγκεκριμένα, το μέσο επιτόκιο αυξήθηκε κατά 33 μονάδες βάσης, στο 3,72%, από 3,39% τον Αύγουστο.

Η άνοδος αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία για τα νοικοκυριά που σχεδιάζουν να χρηματοδοτήσουν την αγορά κατοικίας μέσω τραπεζικού δανεισμού, καθώς επηρεάζει το κόστος της νέας χρηματοδότησης.

Σε σύγκριση με τον Ιούλιο, όταν το αντίστοιχο επιτόκιο βρισκόταν στο 3,53%, η αύξηση φθάνει τις 19 μονάδες βάσης.

Παράλληλα, ανοδικά κινήθηκαν και τα επιτόκια στα υφιστάμενα στεγαστικά δάνεια με διάρκεια άνω των πέντε ετών, τα οποία διαμορφώθηκαν στο 3,78%, από 3,74% τον Αύγουστο.

Τα στοιχεία δείχνουν ότι το κόστος στεγαστικής πίστης παραμένει σημαντικό τόσο για τις νέες χρηματοδοτήσεις όσο και για το υφιστάμενο χαρτοφυλάκιο δανείων.

Επιχειρηματικά δάνεια: Ακριβότερη χρηματοδότηση για τους μικρότερους δανειολήπτες

Ανοδική πορεία κατέγραψαν τα επιτόκια σε αρκετές κατηγορίες επιχειρηματικών και επαγγελματικών δανείων.

Το μέσο επιτόκιο των επιχειρηματικών δανείων χωρίς καθορισμένη διάρκεια αυξήθηκε κατά 12 μονάδες βάσης, στο 4,87%, από 4,75% τον Αύγουστο.

Ακόμη υψηλότερο παραμένει το κόστος των επαγγελματικών δανείων χωρίς καθορισμένη διάρκεια, με το μέσο επιτόκιο να ενισχύεται κατά 14 μονάδες βάσης, φθάνοντας στο 7,04%, από 6,90%.

Αντίθετα, το μέσο επιτόκιο των νέων επιχειρηματικών δανείων με συγκεκριμένη διάρκεια και κυμαινόμενο επιτόκιο παρέμεινε αμετάβλητο στο 4,35%.

Μικρή αποκλιμάκωση καταγράφηκε στα δάνεια τακτής λήξης με κυμαινόμενο επιτόκιο προς μικρομεσαίες επιχειρήσεις, με το μέσο επιτόκιο να υποχωρεί στο 4,53%, από 4,58%.

Ωστόσο, η ανάλυση των επιτοκίων ανάλογα με το ύψος του επιχειρηματικού δανείου αναδεικνύει μια αξιοσημείωτη διαφοροποίηση.

Για δάνεια έως 250.000 ευρώ, το μέσο επιτόκιο αυξήθηκε κατά 8 μονάδες βάσης, στο 5,02%.

Για δάνεια από 250.001 ευρώ έως 1 εκατ. ευρώ, παρέμεινε σχεδόν αμετάβλητο στο 4,70%, ενώ για χρηματοδοτήσεις άνω του 1 εκατ. ευρώ διαμορφώθηκε στο 4,25%.

Επομένως, τα μικρότερα επιχειρηματικά δάνεια εμφανίζουν κατά μέσο όρο υψηλότερο επιτόκιο κατά 0,77 εκατοστιαίες μονάδες έναντι των δανείων άνω του 1 εκατ. ευρώ.

Η απόκλιση αποτυπώνει τη διαφοροποίηση του κόστους χρηματοδότησης ανάλογα με το ύψος της δανειακής σύμβασης και αναδεικνύει τη δυσμενέστερη τιμολόγηση των μικρότερων χρηματοδοτήσεων.

Υφιστάμενες καταθέσεις: Σχεδόν στάσιμες οι αποδόσεις των αποταμιευτών

Στο πεδίο των υφιστάμενων καταθέσεων, το μέσο σταθμισμένο επιτόκιο διαμορφώθηκε στο 0,39% τον Σεπτέμβριο, έναντι 0,37% τον Αύγουστο.

Ειδικότερα, το μέσο επιτόκιο των υφιστάμενων καταθέσεων με συμφωνημένη διάρκεια έως δύο έτη από νοικοκυριά ανήλθε στο 1,23%, από 1,21%.

Για τις επιχειρήσεις, το αντίστοιχο επιτόκιο αυξήθηκε κατά 8 μονάδες βάσης, στο 2,17%, από 2,09%.

Και σε αυτή την κατηγορία καταγράφεται σημαντική διαφοροποίηση μεταξύ νοικοκυριών και επιχειρήσεων, με τις τελευταίες να απολαμβάνουν υψηλότερες μέσες αποδόσεις στις καταθέσεις συμφωνημένης διάρκειας.

Παρά την ήπια άνοδο των επιτοκίων προθεσμιακών καταθέσεων, η συνολική μέση απόδοση των υφιστάμενων τραπεζικών καταθέσεων παραμένει κάτω από το 0,5%.

Υφιστάμενα δάνεια: Νέα αύξηση στο κόστος εξυπηρέτησης

Σε αντίθεση με τις περιορισμένες μεταβολές στις αποδόσεις των καταθέσεων, τα επιτόκια των υφιστάμενων δανείων κινήθηκαν ανοδικά.

Το μέσο σταθμισμένο επιτόκιο του συνόλου των υφιστάμενων δανείων αυξήθηκε κατά 8 μονάδες βάσης, φθάνοντας στο 4,92%, από 4,84% τον Αύγουστο.

Στα καταναλωτικά και λοιπά δάνεια προς ιδιώτες και ιδιωτικά μη κερδοσκοπικά ιδρύματα, με διάρκεια άνω των πέντε ετών, το μέσο επιτόκιο αυξήθηκε στο 8,55%, από 8,51%.

Στα υφιστάμενα επιχειρηματικά δάνεια με διάρκεια άνω των πέντε ετών, το μέσο επιτόκιο διαμορφώθηκε στο 4,49%, από 4,41%.

Ακόμη μεγαλύτερη ήταν η αύξηση στα επαγγελματικά δάνεια με διάρκεια άνω των πέντε ετών, όπου το επιτόκιο ενισχύθηκε κατά 13 μονάδες βάσης, στο 5,73%, από 5,60%.

Η άνοδος των μέσων επιτοκίων στα υφιστάμενα δανειακά υπόλοιπα συνιστά ένδειξη αυξημένου κόστους εξυπηρέτησης του δανεισμού, αν και η πραγματική επιβάρυνση κάθε δανειολήπτη εξαρτάται από τους ειδικότερους όρους της σύμβασής του.

Επιτοκιακή ψαλίδα: Οι καταθέσεις στο 0,39%, τα δάνεια στο 4,92%

Το πιο χαρακτηριστικό στοιχείο της έκθεσης είναι η εξέλιξη του περιθωρίου επιτοκίου, δηλαδή της διαφοράς μεταξύ του μέσου σταθμισμένου επιτοκίου δανείων και εκείνου των καταθέσεων.

Στα νέα τραπεζικά προϊόντα, το περιθώριο περιορίστηκε από τις 4,42 εκατοστιαίες μονάδες τον Αύγουστο στις 4,36 μονάδες τον Σεπτέμβριο.

Στα υφιστάμενα υπόλοιπα, ωστόσο, η εικόνα ήταν αντίστροφη, καθώς το περιθώριο αυξήθηκε από τις 4,47 στις 4,53 εκατοστιαίες μονάδες.

Η εξέλιξη αυτή αποκτά μεγαλύτερη σημασία εάν εξεταστεί σε βάθος τριμήνου. Τον Ιούλιο, το επιτοκιακό περιθώριο των υφιστάμενων καταθέσεων και δανείων βρισκόταν στις 4,44 μονάδες, τον Αύγουστο αυξήθηκε στις 4,47 και τον Σεπτέμβριο έφθασε στις 4,53 μονάδες.

Πρόκειται για διεύρυνση κατά 9 μονάδες βάσης μέσα σε δύο μήνες.

Η συγκεκριμένη διαφορά αποτελεί βασικό δείκτη της τιμολόγησης καταθέσεων και δανείων, χωρίς ωστόσο να ταυτίζεται με το καθαρό περιθώριο κέρδους των τραπεζών, καθώς δεν συνυπολογίζει το συνολικό κόστος χρηματοδότησης, τις λειτουργικές δαπάνες και το πιστωτικό κόστος.

Η εικόνα των βασικών επιτοκίων τον Σεπτέμβριο του 2026

Πηγή: Τράπεζα της Ελλάδος, Δελτίο Τύπου 2 Νοεμβρίου 2026. Μέσα σταθμισμένα ή μέσα επιτόκια ανά κατηγορία, σε ετήσια βάση.

Μικρή ανακούφιση στις νέες χορηγήσεις, επίμονες ανισορροπίες στην τραπεζική αγορά

Τα στοιχεία του Σεπτεμβρίου αποτυπώνουν μια σύνθετη εικόνα, καθώς ενώ ο γενικός δείκτης επιτοκίων των νέων δανείων καταγράφει οριακή μείωση, σημαντικές κατηγορίες χρηματοδοτήσεων ακολουθούν αντίθετη πορεία.

Οι αυξήσεις στα νέα καταναλωτικά και στεγαστικά δάνεια κυμαινόμενου επιτοκίου, αλλά και σε επαγγελματικές χρηματοδοτήσεις, καταδεικνύουν ότι η αποκλιμάκωση του μέσου κόστους δανεισμού δεν κατανέμεται ομοιόμορφα στην αγορά.

Την ίδια ώρα, η απόδοση των καταθέσεων μίας ημέρας για τα νοικοκυριά παραμένει καθηλωμένη στο 0,03%, εντείνοντας την αντίθεση ανάμεσα στα εξαιρετικά χαμηλά επιτόκια της καθημερινής αποταμίευσης και στο υψηλό κόστος της καταναλωτικής πίστης.

Η διεύρυνση, μάλιστα, του επιτοκιακού περιθωρίου στα υφιστάμενα υπόλοιπα δείχνει ότι η απόσταση μεταξύ αποδόσεων καταθέσεων και χρεώσεων δανείων όχι μόνο διατηρείται, αλλά αυξήθηκε τον Σεπτέμβριο.

Οι καταθέτες εξακολουθούν να εισπράττουν περιορισμένες αποδόσεις, ενώ για μεγάλο μέρος των δανειοληπτών το κόστος χρηματοδότησης παραμένει υψηλό ή κινείται ακόμη υψηλότερα. Μια αντίθεση που συντηρεί το ερώτημα πόσο γρήγορα και πόσο ισόρροπα μεταφέρονται οι μεταβολές των επιτοκίων στα τραπεζικά προϊόντα που χρησιμοποιούν νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Ελλάδα – Ευρωζώνη: Ακριβότερα τα επιχειρηματικά δάνεια, φθηνότερες οι καταθέσεις

Σημαντικές αποκλίσεις σε σχέση με την Ευρωζώνη καταγράφουν τα ελληνικά τραπεζικά επιτόκια, σύμφωνα με τα στοιχεία Σεπτεμβρίου της ΤτΕ και της ΕΚΤ. Ενώ το μέσο κόστος νέου επιχειρηματικού δανεισμού στην Ευρωζώνη αυξήθηκε στο 3,90%, στην Ελλάδα το επιτόκιο των νέων επιχειρηματικών δανείων συγκεκριμένης διάρκειας με κυμαινόμενο επιτόκιο διαμορφώθηκε στο 4,35%, με τις μικρότερες χρηματοδοτήσεις έως 250.000 ευρώ να φθάνουν στο 5,02%, έναντι 4,01% στην Ευρωζώνη για δάνεια αντίστοιχου ύψους με κυμαινόμενο ή βραχυχρόνια σταθερό επιτόκιο.

Αντίστροφη είναι η εικόνα στις καταθέσεις: οι ελληνικές τράπεζες προσφέρουν μόλις 1,28% στις νέες προθεσμιακές καταθέσεις νοικοκυριών διάρκειας έως ενός έτους, έναντι 2,33% στην Ευρωζώνη, δηλαδή 1,05 εκατοστιαίες μονάδες χαμηλότερα. Ακόμη μεγαλύτερη είναι η αναλογική απόκλιση στις καταθέσεις μίας ημέρας των νοικοκυριών, με επιτόκιο μόλις 0,03% στην Ελλάδα, έναντι 0,30% στην Ευρωζώνη.

Στα νέα στεγαστικά κυμαινόμενου επιτοκίου, πάντως, η Ελλάδα εμφανίζει χαμηλότερο μέσο επιτόκιο, 3,72%, έναντι 3,89% στην Ευρωζώνη για την αντίστοιχη κατηγορία. Η σύγκριση αναδεικνύει κυρίως το διπλό μειονέκτημα για τους Έλληνες αποταμιευτές και τις μικρές επιχειρήσεις: χαμηλότερες αποδόσεις στις καταθέσεις και ακριβότερη χρηματοδότηση στα μικρά επιχειρηματικά δάνεια. Οι γενικοί δείκτες επιχειρηματικού δανεισμού δεν είναι απολύτως ομοειδείς, ωστόσο οι επιμέρους συγκρίσιμες κατηγορίες αποτυπώνουν καθαρά τις διαφορές.