Ο Γ. Στουρνάρας θυμάται το 2015 ενώ 200.000 δανειολήπτες περιμένουν το 2026

Σε μια χώρα κανονκή χώρα, με στοιχειώδη θεσμική λογοδοσία, όταν το ανώτατο δικαστήριο εκδίδει μια απόφαση που αφορά μια ιδιαίτερα ταλαιπωρημένη κοινωνική ομάδα, το πρώτο πράγμα που θα περίμενε κανείς από πολιτεία και την εποπτική αρχή να απαιτήσουν ταχύτητα, διαφάνεια και συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα προσαρμογής. Στην Ελλάδα του 2026, όμως, περισσότεροι από 200.000 δανειολήπτες του νόμου Κατσέλη εξακολουθούν να περιμένουν.

Η υπ’ αριθμ. 6/2026 απόφαση της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου έκρινε, με πλειοψηφία 35 έναντι 12, ότι ο τόκος στα δάνεια που έχουν ρυθμιστεί μέσω του νόμου Κατσέλη πρέπει να υπολογίζεται επί της μηνιαίας δόσης και όχι επί του συνολικού κεφαλαίου της οφειλής. Το πλήρες κείμενο της απόφασης δημοσιεύθηκε στις 5 Ιουνίου 2026.

Και όμως, στις 9 Σεπτεμβρίου, σύμφωνα με ρεπορτάζ του Financial Report πάνω από 200.000 δανειολήπτες εξακολουθούσαν να μην έχουν λάβει τα νέα δοσολόγια από τους servicers. Σύμφωνα με το ίδιο ρεπορτάζ, η γενική εικόνα από τους δανειολήπτες ήταν ότι δεν είχαν λάβει εξατομικευμένη ενημέρωση για το νέο ποσό της μηνιαίας καταβολής, ενώ πληροφορίες από νομικούς τοποθετούσαν την ολοκλήρωση της διαδικασίας ακόμη και στα τέλη Νοεμβρίου ή στο τέλος του 2026. Οι εταιρείες, από την πλευρά τους, αποδίδουν την καθυστέρηση στο μεγάλο αριθμό υποθέσεων που πρέπει να επανυπολογιστούν μία προς μία.

Έγγραφο της Intrum που έχει στη διάθεσή του το Financialreport.gr με ημερομηνία 11 Σεπτεμβρίου 2026 αποτυπώνει με τον πιο επίσημο τρόπο ότι, περισσότερο από τρεις μήνες μετά τη δημοσίευση της απόφασης 6/2026 της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου, η διαδικασία επανυπολογισμού των δόσεων του νόμου Κατσέλη δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί. Η εταιρεία ζητά ουσιαστικά από τον δανειολήπτη να καταβάλλει στο μεταξύ το μέρος της δικαστικά ορισμένης δόσης που αντιστοιχεί στο κεφάλαιο, ενώ αναγνωρίζει ότι ακόμη και η εικόνα των ληξιπρόθεσμων οφειλών στα συστήματά της είναι «προσωρινού χαρακτήρα».

Δηλαδή η Δικαιοσύνη αποφάσισε, η νομοθετική παρέμβαση ακολούθησε, αλλά ο πολίτης εξακολουθεί να ταλαιπωρείται.

Το θέμα απέκτησε πολιτική διάσταση. Η βουλευτής του ΠΑΣΟΚ, Μιλένα Αποστολάκη κατέθεσε επίκαιρη ερώτηση προς τον υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκο Πιερρακάκη επισημαίνοντας σύμφωνα με καταγγελίες δανειοληπτών ότι τα ηλεκτρονικά συστήματα servicers εξακολουθούν σε ορισμένες περιπτώσεις να εμφανίζουν τις παλαιές δόσεις και ζητά να εξηγηθεί γιατί δεν διασφαλίστηκε η «άμεση, ομοιόμορφη και πλήρης εφαρμογή» της απόφασης. Ζητά επίσης κάθε δανειολήπτης να ενημερωθεί εγγράφως και εξατομικευμένα για το υπόλοιπο, τον τρόπο υπολογισμού των τόκων και το ακριβές ύψος της νέας δόσης.

Η κυρία Αποστολάκη προειδοποιεί ότι λανθασμένες εμφανίσεις ληξιπρόθεσμων ποσών, όταν οφείλονται σε καθυστέρηση ή εσφαλμένη προσαρμογή του ίδιου του servicer, μπορούν να δημιουργήσουν πρόβλημα ακόμη και σε έναν συνεπή δανειολήπτη και δυνητικά να θέσουν σε κίνδυνο τη δικαστική προστασία του.

Η πραγματικότητα είναι η εξής: Ο υπουργός Οικονομικών ναι μεν προχώρησε σε νομοθετική ρύθμιση για να μην υπάρχουν παρερμηνείες, χωρίς όμως καταληκτική ημερομηνία συμμόρφωσης για την ολοκλήρωση των επανυπολογισμών.

Από την πλευρά της η Τράπεζας της Ελλάδος, που είναι η εποπτική αρχή των εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων, όφειλε να θέσει αυστηρό χρονοδιάγραμμα εφαρμογής της απόφασης και στη συνέχεια να προχωρήσει στην επιβολή διοικητικών μέτρων και κυρώσεων στα εποπτευόμενα πρόσωπα για παραβάσεις του νομικού και κανονιστικού πλαισίου, όπως συμβαίνει τώρα αφού οι servicers δεν έχουν συμμορφωθεί με το νόμο.

Ως επόπτης των εταιρειών ο διοικητής της Τραπεζας της Ελλάδος Γιάννης Στουρνάρας τι έκανε για να εξασφαλίσει ότι τα πληροφοριακά τους συστήματα, οι διαδικασίες ενημέρωσης, η κανονιστική τους συμμόρφωση και η οργανωτική τους ετοιμότητα θα προσαρμοστούν εγκαίρως;

Ζήτησε από κάθε servicer δεσμευτικό σχέδιο εφαρμογής; Έθεσε εποπτικό χρονοδιάγραμμα; Απαίτησε περιοδικές αναφορές προόδου; Έλεγξε πόσοι δανειολήπτες έχουν ενημερωθεί; Αναζήτησε ευθύνες για τη συνεχιζόμενη αβεβαιότητα;

Αν τα έκανε, οφείλει να τα δημοσιοποιήσει.

Αν δεν τα έκανε, οφείλει να εξηγήσει γιατί υπάρχειαυτή η ασυδοσία στους servicers;

Για συνεντεύξεις, πάντως, χρόνος υπάρχει

Την ίδια στιγμή, ο Γιάννης Στουρνάρας εμφανίζεται εξαιρετικά δραστήριος στο πεδίο της δημόσιας επικοινωνίας σε κομματικά μέσα της κυβερνώσας παράταξης. Μετά τη συνέντευξη στην «Ομάδα Αλήθειας» πριν από μερικούς μήνες, και την ώρα που οι δανειολήπτες περιμένουν ακόμη τα νέα δοσολόγιά τους, ο διοικητής επέλεξε μια ακόμη εφ’ όλης της ύλης συνέντευξη, αυτή τη φορά στο «Μανιφέστο», με πρωταγωνιστικό θέμα τα capital controls του 2015, το φόβο ακόμη και «αιματοχυσίας», την τρίτη θητεία του και τις μακροοικονομικές προκλήσεις.

Υπάρχει όμως και ένα δεύτερο ζήτημα που βαραίνει τη θεσμική αξιοπιστία του διοικητή. Το Μάιο, κατά την ακρόασή του στη Βουλή για την ανανέωση της θητείας του, ο Γιάννης Στουρνάρας υπήρξε απόλυτος για τις καταγγελίες περί τριγωνικών συναλλαγών τραπεζών και servicers.

«Τριγωνικές συναλλαγές δεν υπάρχουν και αυτό είναι ένα μύθευμα», δήλωσε εμφατικά, προσθέτοντας ότι οι τράπεζες μπορεί να είναι μέτοχοι εταιρειών του χώρου, αλλά «απαγορεύεται από τον επόπτη να παίρνουν πίσω δάνεια και ακίνητα», καταλήγοντας ότι πρόκειται για «αστικό μύθο».

Μόνο, που το θέμα δεν είναι τόσο απλό ώστε να κλείνει με μια ατάκα. Το Επαγγελματικό Επιμελητήριο Αθηνών έχει δημοσιεύσει στοιχεία από δικαστικές υποθέσεις στις οποίες τα δικαστήρια εξέτασαν ακριβώς τη σχέση servicers, τράπεζες με συγγενικές εταιρείες ακινήτων, που αποκτούσαν ακίνητα από πλειστηριασμούς. Ενδεικτικά να αναφέρουμε ότι σε μία υπόθεση με επισπεύδουσα τη doValue Greece για δάνεια του Cairo, πλειοδότρια εμφανίστηκε η CAIRO ESTATE II. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρατίθενται, το δικαστήριο έλαβε υπόψη χρηματοοικονομικές καταστάσεις, εγγραφές στο ΓΕΜΗ και κοινά πρόσωπα εκπροσώπησης για να εξετάσει τη σχέση των δύο εταιρειών.

Σε άλλη υπόθεση, το Μονομελές Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης εξέτασε πλειστηριασμό που επισπεύστηκε από τη Cepal Hellas για λογαριασμό του fund ORION X και στον οποίο υπερθεματίστρια αναδείχθηκε η REOCO ORION X. Κατά το δημοσίευμα του ΕΕΑ, το δικαστήριο έκρινε ότι η εταιρική αυτοτέλεια χρησιμοποιήθηκε καταχρηστικά για την παράκαμψη της νόμιμης απαγόρευσης και ακύρωσε τις πράξεις του πλειστηριασμού και της κατακύρωσης.

Παράλληλα δικηγόροι αρθρογραφούν περί των τριγωνικών συναλλαγών, σε διάφορα μέσα ενημέρωσης. Αυτές οι αποφάσεις δεν αποδεικνύουν αυτομάτως κάθε καταγγελία που διατυπώνεται για «τριγωνικές συναλλαγές». Ούτε επιτρέπουν να βαφτίζεται συλλήβδην παράνομη μια ολόκληρη αγορά.

Δείχνουν ότι το ζήτημα των συγγενικών εταιρειών, των REOCOs και των ακινήτων που επιστρέφουν, με τον έναν ή τον άλλο εταιρικό δρόμο, στο ίδιο οικονομικό οικοσύστημα δεν είναι θέμα που μπορεί ένας επόπτης να ξεπερνά με τον χαρακτηρισμό «μύθευμα».

Όπως μύθευμα δεν είναι ούτε οι ενδο-ομιλικές συναλλαγές που εμφανίζονται στις οικονομικές καταστάσεις των servicers και των συνδεδεμένων τους εταιρειών, που ασχολούνται με ακίνητα και τη διαχειρισή τους.

Τελικά, μήπως τα περί εποπτείας έχουν γίνει «μύθευμα», όπως δυστυχώς συμβαίνει σε άλλες πτυχές της ζωή της χώρας, όπως στην υγεία για παράδειγμα και αλλού;