«Εθνική Στεγαστική Στρατηγική» υπό σκιές: Το «νομοσχέδιο» της διαβούλευσης, το στέλεχος της EY και η μελέτη των 543.120 ευρώ

Η δημόσια διαβούλευση για το νομοσχέδιο της Εθνικής Στρατηγικής Στεγαστικής Πολιτικής 2026-2035, του υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, ολοκληρώθηκε την Παρασκευή 3 Ιουλίου. Στην πλατφόρμα του OpenGov καταγράφηκαν συνολικά 174 σχόλια στις επιμέρους ενότητες της διαβούλευσης, γεγονός που αποτυπώνει το έντονο ενδιαφέρον αλλά και τις μεγάλες προσδοκίες που συνοδεύουν την πρώτη ολοκληρωμένη προσπάθεια διαμόρφωσης εθνικής στεγαστικής πολιτικής.

Ωστόσο, πέρα από τις προτάσεις και τις ενστάσεις που κατατέθηκαν για το περιεχόμενο του σχεδίου, τις τελευταίες ημέρες έχει αναδειχθεί ακόμη ένα ζήτημα που προκαλεί συζητήσεις και ρίχνει σκιά στη διαδικασία. Πρόκειται για το βαθμό εμπλοκής της συμβουλευτικής εταιρείας EY στην εκπόνηση της στρατηγικής και στη σύνταξη του νομοσχεδίου, θέμα που έχει ανοίξει δημόσια συζήτηση για τα όρια της συμμετοχής ιδιωτικών συμβούλων και των συμφερόντων που κουβαλούν, στη διαμόρφωση δημόσιας πολιτικής και για το επίπεδο διαφάνειας που πρέπει να συνοδεύει τέτοιες συνεργασίες. Το ζήτημα αυτό ενδέχεται να βρεθεί στο επίκεντρο της πολιτικής αντιπαράθεσης.

Το Σωματείο Βάσης Ενοικιαστών Αθήνας, εξέδωσε μάλιστα ανακοίνωση, κάνοντας λόγο για προσχηματική διαδικασία και εγείροντας ζητήματα διαφάνειας.

Σύμφωνα με την ανακοίνωσή του, στα metadata του PDF που αναρτήθηκε για τη δημόσια διαβούλευση εμφανίζεται ως δημιουργός (Author) ο George Kopano. Ο συγκεκριμένος επαγγελματίας εμφανίζεται δημόσια ως Strategy & Execution Consultant στην EY-Parthenon, τον στρατηγικό συμβουλευτικό βραχίονα της Ernst & Young.

Το υπουργείο αναφέρει στη διαβούλευση ότι «Η Εθνική Στρατηγική έχει εκπονηθεί από τη Γενική Γραμματεία Δημογραφικής και Στεγαστικής Πολιτικής του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και αποτελεί το κεντρικό στρατηγικό κείμενο για τον σχεδιασμό και την εφαρμογή της στεγαστικής πολιτικής της χώρας.»

Το στοιχείο αυτό αποτελεί ένδειξη ότι το αρχείο δημιουργήθηκε ή επεξεργάστηκε σε υπολογιστή ή λογαριασμό στελέχους της EY-Parthenon. Ωστόσο, τα metadata ενός εγγράφου δεν αποδεικνύουν ποιος συνέγραψε το περιεχόμενο της μελέτης. Αποτυπώνουν συνήθως τον χρήστη του λογισμικού που πραγματοποίησε τη δημιουργία ή την τελευταία αποθήκευση του αρχείου.

Η ανάθεση της μελέτης στην Ernst & Young

Στο παραπάνω γεγονός προστίθεται ότι το ελληνικό δημόσιο στις 31 Ιουλίου 2025 υπέγραψε σύμβαση με την «ΕΡΝΣΤ ΚΑΙ ΓΙΑΝΓΚ Μονοπρόσωπη Α.Ε. Παροχής Συμβουλευτικών Υπηρεσιών» για την εκπόνηση της «Μελέτης Εθνικής Στρατηγικής Στεγαστικής Πολιτικής». Το οικονομικό αντικείμενο της σύμβασης ανήλθε σε 438.000 ευρώ πλέον ΦΠΑ (543.120 ευρώ με ΦΠΑ), ενώ το έργο χρηματοδοτήθηκε από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0».

Το Σωματείο επισημαίνει ακόμη ότι στελέχη της EY-Parthenon συμμετείχαν σε συνεδριάσεις της Κυβερνητικής Επιτροπής Στεγαστικής Πολιτικής. Πράγματι, από δημόσιες ανακοινώσεις προκύπτει ότι οι Ιωάννης Μπίτζης, Αντώνιος Βουδρής και Γιώργος Βεϊνόγλου συμμετείχαν, μαζί με στελέχη της ΔΥΠΑ, της ΕΕΣΥΠ και του ΙΟΒΕ, σε σχετικές παρουσιάσεις και συνεδριάσεις για τη διαμόρφωση της στεγαστικής στρατηγικής.

Παράλληλα, ο Ιωάννης Μπίτζης έχει πραγματοποιήσει δημόσιες παρεμβάσεις σχετικά με την ανάγκη ύπαρξης ενιαίας εθνικής στρατηγικής για τη στέγαση, ενώ ο Γιώργος Βεϊνόγλου δραστηριοποιείται επαγγελματικά στον τομέα Real Estate & Hospitality της EY-Parthenon.

Το πλέον σοβαρό σημείο της ανακοίνωσης αφορά τον ισχυρισμό περί σύγκρουσης συμφερόντων. Το Σωματείο υποστηρίζει ότι μια εταιρεία με έντονη δραστηριότητα στους τομείς του real estate, των επενδύσεων και των υποδομών δεν θα έπρεπε να έχει τον πρωταγωνιστικό ρόλο στη διαμόρφωση μιας εθνικής στεγαστικής στρατηγικής, καθώς κατά την άποψή του δημιουργείται τουλάχιστον ζήτημα θεσμικής αμεροληψίας.

Η δημόσια σύμβαση περιλαμβάνει πράγματι ρήτρα ακεραιότητας, σύμφωνα με την οποία ο ανάδοχος υποχρεούται να δηλώνει οποιαδήποτε πραγματική ή ενδεχόμενη σύγκρουση συμφερόντων κατά την εκτέλεση του έργου.

Η υπόθεση, πάντως, αναδεικνύει ορισμένα εύλογα ερωτήματα δημόσιου ενδιαφέροντος:

1. Γιατί δεν αναφέρεται με μεγαλύτερη σαφήνεια στο κείμενο της διαβούλευσης ότι η μελέτη εκπονήθηκε στο πλαίσιο σύμβασης με την Ernst & Young;
2. Ποιες διαδικασίες διαβούλευσης προηγήθηκαν με κοινωνικούς φορείς, επιστημονικά ιδρύματα και οργανώσεις πριν από τη δημοσιοποίηση της στρατηγικής;
3. Δημοσιοποιήθηκαν οι δηλώσεις περί μη ύπαρξης σύγκρουσης συμφερόντων που προβλέπει η σύμβαση;
4. Ποιος ήταν ο ακριβής ρόλος του Υπουργείου και ποιος του αναδόχου στη συγγραφή του τελικού κειμένου;