Πρώτα σύννεφα και μουρμούρες στο Χρηματιστήριο, οι περιπτώσεις Safe Bulkers, AKTOR, ElvalHalcor

Για μεγάλο χρονικό διάστημα, το ελληνικό χρηματιστήριο είχε συνηθίσει τους επενδυτές σε μια σχεδόν μονόδρομη πορεία. Υψηλότερες αποτιμήσεις, συνεχείς αναβαθμίσεις προσδοκιών, φιλόδοξα επενδυτικά σχέδια και μια κεφαλαιαγορά πρόθυμη να χρηματοδοτήσει την επόμενη φάση ανάπτυξης των εισηγμένων. Κάτι που εξηγείται από τη βελτίωση της ελληνικής οικονομίας, την μείωση της ψαλλίδας των αποτιμήσεων με τις ξένες αγορές μετά από πολλά χρόνια, βαθιάς και πρωτόγνωρης; κρίσης. Προς το παρόν η μεγάλη εικόνα παραμένει θετική. Στις 9 Σεπτεμβρίου ο Γενικός Δείκτης έκλεισε στις 2.701,69 μονάδες, με κέρδη 27,4% από την αρχή του 2026, κινούμενος ουσιαστικά σε περιοχή υψηλών έτους.

Ωστόσο, κάτω από την επιφάνεια έχουν αρχίσει να ακούγονται οι πρώτες «μουρμούρες». Όχι επειδή έκλεισε η στρόφιγγα της χρηματοδότησης, αλλά γιατί τα discounts μεγαλώνουν, οι αποδόσεις των ομολόγων ανεβαίνουν και, κυρίως, η δευτερογενής αγορά δεν είναι πλέον διατεθειμένη να επιβεβαιώνει αυτόματα τις αποτιμήσεις και τις προσδοκίες με τις οποίες χτυπούν οι σειρήνες των μεγαλεπίβολων σχεδίων ανάπτυξης.

AKTOR: Η αύξηση κεφαλαίου καλύφθηκε, η μετοχή δυσκολεύεται

Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της AKTOR. Τον Ιούλιο ο όμιλος προχώρησε στη μεγάλη αύξηση κεφαλαίου των 650 εκατ. ευρώ, η οποία αποτέλεσε κεντρικό κομμάτι του φιλόδοξου επενδυτικού σχεδίου του. Η διαδικασία ξεκίνησε με μέγιστη τιμή διάθεσης 13,52 ευρώ, όσο και το κλείσιμο της μετοχής στις 17 Ιουλίου. Στη συνέχεια, παρά τις αναφορές για ιδιαίτερα ισχυρή ζήτηση, το ενδεικτικό εύρος τιμής περιορίστηκε στα 11,25-12 ευρώ, για να οριστεί τελικά η τιμή της αύξησης κεφαλαίου στο κατώτερο άκρο, στα 11,25 ευρώ.

Η αύξηση ήταν από πλευράς κάλυψης επιτυχημένη. Συγκεντρώθηκαν προσφορές περίπου 2,23 δισ. ευρώ, με υπερκάλυψη περίπου 3,6 φορές, και εκδόθηκαν 57.777.778 νέες μετοχές.

Η χρηματιστηριακή εικόνα που ακολούθησε, όμως, είναι πολύ διαφορετική από εκείνη που θα περίμενε κάποιος βλέποντας μόνο τα στοιχεία υπερκάλυψης. Η μετοχή έχει εγκλωβιστεί πλέον στην περιοχή των 10 ευρώ, δηλαδή περίπου 9%-10% κάτω από την τελική τιμή διάθεσης των 11,25 ευρώ.

Και η σύγκριση γίνεται ακόμη πιο έντονη εάν επιστρέψει κανείς λίγες εβδομάδες πριν από την αύξηση. Στις 6 Ιουλίου η AKTOR είχε φθάσει ενδοσυνεδριακά ακόμη και στα 15,06 ευρώ, με κλείσιμο στα 14,50 ευρώ. Στις 17 Ιουλίου, λίγο πριν ανοίξει το βιβλίο, βρισκόταν στα 13,52 ευρώ. Κατά τη διάρκεια της ίδιας της διαδικασίας η τιμή υποχώρησε στα 13,02 ευρώ στις 20 Ιουλίου, στα 11,72 στις 21 Ιουλίου, στα 11,18 στις 22 Ιουλίου και στα 10,92 ευρώ στις 23 Ιουλίου.

Με άλλα λόγια, η σημερινή ζώνη τιμών (10 ευρώ) είναι περίπου 25% χαμηλότερα από τη μέγιστη αρχική τιμή διάθεσης των 13,52 ευρώ και 33% χαμηλότερα από το ενδοσυνεδριακό υψηλό των 15,06 ευρώ, που είχε καταγραφεί λίγο πριν από την αύξηση κεφαλαίου. Η αγορά, δηλαδή, χρηματοδότησε το επενδυτικό story, αλλά μέχρι στιγμής δεν έχει δώσει στη μετοχή την ίδια ψήφο εμπιστοσύνης μετά την ολοκλήρωση της συναλλαγής.

Το ομόλογο της AKTOR στο 7,875% και ο λογαριασμός των τόκων

Στην εξίσωση της AKTOR πρέπει να προστεθεί και η δεύτερη μεγάλη χρηματοδοτική κίνηση, που ακολούθησε αμέσως μετά την αύξηση κεφαλαίου. Ο όμιλος εξέδωσε διεθνές, πενταετές senior unsecured ομόλογο ύψους 300 εκατ. ευρώ, με λήξη στις 3 Αυγούστου 2031 και κουπόνι 7,875%. Η έκδοση έγινε στο άρτιο, άρα η αρχική απόδοση ήταν επίσης 7,875%. Η απόδοση αυτή είναι ιδιαίτερα υψηλή για τα σημερινά δεδομένα χρηματοδότησης μιας μεγάλης ελληνικής εισηγμένης. Σε απόλυτους αριθμούς, κουπόνι 7,875% επί 300 εκατ. ευρώ αντιστοιχεί σε περίπου 23,6 εκατ. ευρώ ετήσιους τόκους, προ προμηθειών και λοιπών εξόδων της έκδοσης.

Τα 950 εκατ. ευρώ που συγκέντρωσε συνολικά ο όμιλος από την αύξηση κεφαλαίου και ομόλογο προορίζονται να στηρίξουν ένα επενδυτικό πρόγραμμα της τάξεως των 3 δισ. ευρώ έως το 2031. Όμως τα χρήματα αυτά έχουν κόστος. Και όταν η αγορά αρχίζει να μετρά περισσότερο το χρηματοοικονομικό κόστος, το βάρος μεταφέρεται πλέον στην εταιρεία να αποδείξει ότι οι νέες επενδύσεις θα παράγουν απόδοση σημαντικά μεγαλύτερη από το κόστος κεφαλαίου τους.

Safe Bulkers: placement με discount άνω του 18%

Η πιο πρόσφατη περίπτωση είναι εκείνη της Safe Bulkers. Η ναυτιλιακή ολοκλήρωσε στις 9 Σεπτεμβρίου ιδιωτική τοποθέτηση 12 εκατ. νέων μετοχών, αντλώντας συνολικά 80,4 εκατ. ευρώ. Η τιμή του accelerated bookbuilding καθορίστηκε στα 6,70 ευρώ ανά μετοχή. Το στοιχείο που προκάλεσε συζήτηση στην αγορά ήταν το ύψος του discount. Η μετοχή είχε κλείσει την προηγουμένη στα 8,20 ευρώ ενώ είχε ανέβει  μέχρι τα 8,99 ευρώ, με αποτέλεσμα να ακολουθήσει  κάθετη πτώση για δύο ημέρα και κλείσιμο στα 7,34 ευρώ την Πέμπτη 10 Σεπτεμβρίου. Επομένως, η διάθεση των νέων τίτλων στα 6,70 ευρώ έγινε με έκπτωση περίπου 18,3% έναντι της τελευταίας χρηματιστηριακής τιμής πριν από το placement (ή -25% από τη μέγιστη τιμή την προηγούμενη του placement). Πρόκειται για μια σημαντική παραχώρηση αξίας, ειδικά σε μια αγορά που το προηγούμενο διάστημα είχε συνηθίσει να βλέπει τις κεφαλαιακές κινήσεις ως επιβεβαίωση του επενδυτικού momentum των εταιρειών.

Υπάρχει βεβαίως και η άλλη πλευρά. Η Safe Bulkers είχε ξεκινήσει τη διαπραγμάτευσή της στην Αθήνα τον περασμένο Ιούνιο με τιμή εκκίνησης 5,70 ευρώ, επομένως τα 6,70 ευρώ του placement εξακολουθούν να βρίσκονται αισθητά υψηλότερα από την τιμή της αρχικής εισαγωγής της στην ελληνική αγορά.

Πρόκειται περισσότερο για μια απότομη επανατιμολόγηση από τα 8,20 ευρώ στα 6,70 ευρώ όπου ήταν τελικά διατεθειμένο ένα νέο μεγάλο κεφάλαιο να τοποθετηθεί.

ElvalHalcor: Άλλη μία αύξηση κεφαλαίου κάτω από την τιμή διάθεσης

Η ElvalHalcor άντλησε τον Ιούλιο 250 εκατ. ευρώ μέσω αύξησης κεφαλαίου, για τη χρηματοδότηση του επενδυτικού της προγράμματος 2026-2030. Η διαδικασία είχε ξεκινήσει με μέγιστη τιμή διάθεσης τα 4,86 ευρώ, αλλά η τελική τιμή ορίστηκε στα 4,20 ευρώ, με έκδοση 59.523.810 νέων μετοχών. Η αύξηση υπερκαλύφθηκε περίπου 1,6 φορές. Στις 10 Σεπτεμβρίου, ωστόσο, η μετοχή βρισκόταν κοντά στα 3,64 ευρώ. Αυτό σημαίνει ότι μέσα σε λιγότερο από δύο μήνες η χρηματιστηριακή τιμή βρέθηκε περίπου 13% κάτω από την τιμή της αύξησης κεφαλαίου και περίπου 25% χαμηλότερα από την αρχική μέγιστη τιμή των 4,86 ευρώ. Αν μάλιστα συγκριθεί με τη μέγιστη ενδοσυνεδριακή τιμή που είχε η μετοχή τον περασμένο Ιούνιο ήτοι 5,85 ευρώ, τότε η πτώση ανέρχεται στο 60,7%). 

Και ο νέος πονοκέφαλος των επιτοκίων

Σε αυτό το ήδη πιο απαιτητικό περιβάλλον έρχεται να προστεθεί ο παράγοντας των επιτοκίων. Η ΕΚΤ είχε ήδη αυξήσει τον Ιούνιο τα βασικά της επιτόκια κατά 25 μονάδες βάσης, ανεβάζοντας το επιτόκιο καταθέσεων στο 2,25%, και τον Ιούλιο έκανε παύση.

Στη συνεδρίαση της 10ης Σεπτεμβρίου, η ΕΚΤ προχώρησε στη δεύτερη αύξηση κατά 25 μονάδες βάσης, διαμορφώνοντας το επιτόκιο-σημείο αναφοράς στο 2,5%.

Κι έτσι η αγορά αρχίζει να μετακινείται από το καλό κλίμα και το «αγοράζω την υπόσχεση ανάπτυξης» σε πιο συντηρητικές κινήσεις.